Selen to pierwiastek śladowy, który odgrywa kluczową rolę w funkcjonowaniu tarczycy. Wpływa na produkcję i konwersję hormonów tarczycy, a jego niedobór może prowadzić do zaburzeń pracy tego gruczołu. Wspomaga także układ odpornościowy i działa jako silny antyoksydant, chroniąc komórki tarczycy przed uszkodzeniem.
Rola selenu w organizmie
Selen pełni wiele funkcji w organizmie, ale jego szczególne znaczenie związane jest z tarczycą. Wspomaga produkcję hormonów tarczycowych oraz neutralizuje stres oksydacyjny w komórkach tarczycy.
Najważniejsze funkcje selenu:
- Jest niezbędny do prawidłowego działania enzymów, które przekształcają nieaktywne T4 w aktywne T3.
- Chroni komórki tarczycy przed stresem oksydacyjnym, redukując działanie wolnych rodników.
- Wspomaga działanie układu odpornościowego i może zmniejszać stan zapalny w chorobach autoimmunologicznych.
- Wpływa na płodność oraz ogólną kondycję organizmu.
Selen a hormony tarczycy
Tarczyca jest narządem o najwyższym stężeniu selenu w organizmie. Pierwiastek ten bierze udział w metabolizmie hormonów tarczycowych:
- T4 (tyroksyna) – główny hormon produkowany przez tarczycę, wymaga selenu do przemiany w aktywną formę.
- T3 (trójjodotyronina) – aktywna postać hormonu tarczycy, której odpowiedni poziom jest kluczowy dla metabolizmu i funkcjonowania organizmu.
Bez odpowiedniego poziomu selenu konwersja T4 do T3 może być zaburzona, co prowadzi do objawów niedoczynności tarczycy, takich jak zmęczenie, przyrost masy ciała i spowolnienie metabolizmu.
Niedobór selenu a choroby tarczycy
Niedobór selenu może przyczyniać się do zaburzeń pracy tarczycy oraz nasilać choroby autoimmunologiczne.
Niedoczynność tarczycy i Hashimoto
- Niski poziom selenu może prowadzić do zmniejszonej aktywności hormonów tarczycy.
- W chorobie Hashimoto selen działa ochronnie na komórki tarczycy, zmniejszając stan zapalny i hamując proces autoagresji.
- Badania wykazują, że suplementacja selenem może obniżać poziom przeciwciał anty-TPO, które atakują tarczycę.
Nadczynność tarczycy i choroba Gravesa-Basedowa
- Selen pomaga regulować aktywność tarczycy i zmniejszać stres oksydacyjny.
- Może wspierać leczenie orbitopatii tarczycowej – jednego z powikłań choroby Gravesa-Basedowa.
Kiedy warto suplementować selen?
Suplementacja selenu może być wskazana w przypadku:
- Stwierdzonego niedoboru w badaniach laboratoryjnych,
- Chorób tarczycy (Hashimoto, Graves-Basedow),
- Osłabionej odporności,
- Problemów z konwersją hormonów tarczycy,
- Ciąży i planowania ciąży – selen jest ważny dla zdrowia matki i dziecka.
Zalecana dzienna dawka selenu wynosi:
- 55 µg dla dorosłych kobiet i mężczyzn,
- 60-70 µg dla kobiet w ciąży i karmiących.
Jak zbadać poziom selenu?
Badanie poziomu selenu można wykonać z próbki krwi. Jest ono szczególnie przydatne dla osób z chorobami tarczycy oraz podejrzeniem niedoboru.
Dodatkowe badania, które mogą pomóc w ocenie funkcji tarczycy kupisz w atrakcyjnej cenie jako pakiet badań tarczycowy pełny:
- TSH – hormon regulujący pracę tarczycy,
- FT3, FT4 – wolne hormony tarczycy,
- Anty-TPO i anty-TG – przeciwciała w chorobach autoimmunologicznych
Selen odgrywa kluczową rolę w funkcjonowaniu tarczycy, wspierając produkcję i konwersję hormonów oraz chroniąc komórki gruczołu przed stresem oksydacyjnym. Niedobór selenu może prowadzić do zaburzeń hormonalnych, a jego odpowiednie spożycie lub suplementacja może wspomagać leczenie chorób tarczycy, takich jak Hashimoto czy Graves-Basedow.
Warto dbać o dietę bogatą w selen oraz monitorować poziom tego pierwiastka w organizmie, aby zapewnić prawidłową pracę tarczycy i uniknąć jej zaburzeń.
Bibliografia:
- Polskie Towarzystwo Endokrynologiczne (2021). Wytyczne dotyczące suplementacji selenu w chorobach tarczycy.
- Głogowski, C., Kowalska, M. (2020). Rola mikroelementów w funkcjonowaniu tarczycy. Medycyna Praktyczna.
- Szczeklik, A. (2019). Interna Szczeklika. Medycyna Praktyczna.
- Zimny, J. (2022). Selen a zdrowie tarczycy – przegląd badań klinicznych. Polskie Archiwum Medycyny Wewnętrznej.
Sprawdź naszą ofertę badań diagnostycznych, w tym poziom selenu i hormony tarczycy, na stronie www.badaniasklep.pl i zadbaj o swoje zdrowie.