anty-TG

Tyreoglobulina to duże białko wypełniające pęcherzyki tarczycy, z którego przy udziale jodu powstają hormony T3 i T4. Przy autoimmunologicznym uszkodzeniu gruczołu część tyreoglobuliny trafia do krążenia, gdzie układ odpornościowy może zacząć wytwarzać przeciw niej przeciwciała. Anty-TG są więc wyrazem reakcji autoimmunologicznej skierowanej przeciw własnym tkankom tarczycy.

Oznaczenie anty-TG wykorzystuje się w dwóch odrębnych sytuacjach: przy szukaniu autoimmunologicznego tła chorób tarczycy oraz w obserwacji pacjentów po terapii raka tego narządu.

Choroby autoimmunologiczne. Anty-TG występują w chorobie Hashimoto oraz w chorobie Gravesa i Basedowa, ale rzadziej niż anty-TPO. Lekarz zleca je razem z anty-TPO albo wtedy, gdy podejrzenie choroby jest silne, a wynik anty-TPO jest ujemny. W regionach bez niedoboru jodu zwykle wystarcza samo anty-TPO.

Kontrola po raku tarczycy. Po usunięciu tarczycy z powodu raka zróżnicowanego lekarz śledzi stężenie tyreoglobuliny we krwi jako znacznika nawrotu. Obecność anty-TG może jednak zafałszować wynik tyreoglobuliny.

Anty-TG oznacza się, gdy objawy lub wyniki sugerują autoimmunologiczne tło choroby tarczycy, oraz u osób po terapii raka tarczycy. Typowe wskazania to:

• dolegliwości typowe dla niedoczynności albo nadczynności tarczycy, gdy TSH lub FT4 wypadają poza zakres,
• ujemne anty-TPO przy utrzymującym się podejrzeniu choroby autoimmunologicznej,
• wole i niejasne zmiany w USG tarczycy,
• kontrola po leczeniu nowotworu tarczycy,
• niepłodność i poronienia, gdy lekarz szuka ich tła autoimmunologicznego.

Wynik anty-TG porównuje się z przedziałem odniesienia podanym na wydruku, ponieważ zależy on od metody. Niewielkie ilości anty-TG ma część zdrowych osób, częściej kobiety, osoby starsze i chorujące na inne choroby autoimmunologiczne, np. cukrzycę typu 1, celiakię lub bielactwo. Dodatnie anty-TG przy ujemnym anty-TPO i hormonach w przedziale odniesienia rzadko wiąże się z zaburzeniem czynności tarczycy. Z tego względu podwyższony poziom przeciwciał nie jest jeszcze diagnozą; jego znaczenie wynika z zestawienia z TSH, FT4, badaniem USG i dolegliwościami pacjenta.

Anty-TG oznacza się po leczeniu raka tarczycy, ponieważ przeciwciała te mogą zafałszować pomiar tyreoglobuliny, zwykle obniżając wynik. Po operacji i leczeniu jodem promieniotwórczym zróżnicowanego raka tarczycy tyreoglobulina jest znacznikiem ewentualnego nawrotu: przy usuniętym gruczole jej stężenie jest minimalne, a wyraźny wzrost wymaga wyjaśnienia. Zaniżony przez przeciwciała pomiar mógłby ukryć wznowę choroby, więc oba parametry, tyreoglobulinę i anty-TG, oznacza się w tym samym pobraniu.

Zmiany stężenia anty-TG same niosą informację. Spadek i zanik przeciwciał uznaje się za korzystne, a ich pojawienie się lub wzrost wymaga omówienia z lekarzem prowadzącym.

Anty-TG, anty-TPO i TRAb to trzy różne przeciwciała tarczycowe, które lekarz zleca w różnych sytuacjach:

• Anty-TPO to główne przeciwciało w chorobie Hashimoto i najczęściej zlecane z tej grupy.
• Anty-TG mają znaczenie uzupełniające, a po leczeniu raka tarczycy są niezbędne do oceny tyreoglobuliny.
• TRAb to przeciwciała pobudzające lub blokujące receptor TSH, związane z chorobą Gravesa i Basedowa.

Wykonanie anty-TPO razem z anty-TG zwiększa szansę wykazania procesu autoimmunologicznego w porównaniu z jednym z tych testów.

Badanie anty-TG nie wymaga specjalnego przygotowania. Przed pobraniem należy poinformować o przyjmowanych lekach i suplementach.

Czy anty-TG to marker raka? Nie, anty-TG nie służy do rozpoznawania raka u osób nieleczonych. W onkologii przydaje się u osób po leczeniu raka tarczycy, u których pomaga ocenić wiarygodność pomiaru tyreoglobuliny.

Czy wystarczy anty-TG bez anty-TPO? Zwykle nie, dlatego lekarze zlecają oba badania. Przeciwciała te są skierowane przeciwko dwóm różnym białkom tarczycy.

Czy wynik anty-TG zmienia się po leczeniu? Zależy to od choroby. W chorobach autoimmunologicznych przeciwciała często utrzymują się latami, a po leczeniu raka tarczycy ich stężenie zwykle stopniowo spada.

Czy przed badaniem trzeba odstawić biotynę? Decyzję o przerwie w przyjmowaniu biotyny podejmuje lekarz. Biotyna może zakłócać oznaczenie, dlatego przed pobraniem należy poinformować o jej przyjmowaniu.

• Anty-TPO – główne przeciwciało przy podejrzeniu choroby Hashimoto,
• Pakiet badań tarczycowy pełny – hormony tarczycy i oba przeciwciała,
• TRAb – przeciwciała związane z nadczynnością tarczycy w chorobie Gravesa i Basedowa,
• TSH – ocena czynności tarczycy.