IgE całkowite

Immunoglobulina E (IgE) to przeciwciało, które odpowiada za reakcje alergiczne typu wczesnego i uczestniczy w obronie przed pasożytami. W reakcji typu wczesnego objawy narastają już po kilku minutach od zetknięcia z alergenem. IgE wiąże się z komórkami tucznymi i bazofilami, a po zetknięciu z alergenem pobudza je do uwolnienia histaminy, która wywołuje katar, świąd, pokrzywkę lub duszność. Wynik IgE całkowitego jest więc miarą ogólnej skłonności organizmu do wytwarzania przeciwciał tej klasy, a nie wskaźnikiem uczulenia na konkretną substancję.

Badanie IgE całkowitego nie pokazuje, na jaki alergen pacjent jest uczulony. Osoba uczulona na jeden alergen, na przykład na pyłek brzozy, może mieć niskie IgE całkowite, ponieważ przeciwciała swoiste są niewielką częścią całej puli. Wysoki wynik nie dowodzi z kolei alergii, ponieważ stężenie IgE rośnie również w następujących sytuacjach:

• zarażenie pasożytami jelitowymi, na przykład glistnica,
• atopowe zapalenie skóry, zwłaszcza o ciężkim przebiegu,
• alergiczna aspergiloza oskrzelowo-płucna,
• palenie tytoniu, także bierne,
• rzadkie zaburzenia odporności z bardzo wysokim IgE (zespół hiper-IgE),
• niektóre choroby limfoproliferacyjne, na przykład szpiczak IgE.

Stężenie IgE zależy też od wieku. U noworodków wartości są niskie, najwyższe bywają w okresie dojrzewania, a potem stopniowo maleją. Dlatego wynik odnosi się do granic podanych przez laboratorium dla danego wieku.

Alergolog wykorzystuje IgE całkowite głównie jako tło do oceny przeciwciał swoistych (sIgE). Gdy IgE całkowite jest wysokie, słabo dodatnie wyniki sIgE mają mniejsze znaczenie, ponieważ mogą wynikać z ogólnej skłonności do wytwarzania IgE, a nie z klinicznie istotnego uczulenia. Oznaczenie wchodzi też w skład kwalifikacji do leczenia biologicznego astmy i obserwacji alergicznej aspergilozy, o czym decyduje lekarz prowadzący.

Do ustalenia, na co pacjent jest uczulony, służą inne badania: IgE swoiste, na przykład IgE sp. dla mleka krowiego lub mieszanka naskórków zwierząt, albo diagnostyka molekularna pojedynczych białek alergenowych.

Lekarz zleca badanie IgE całkowitego przy nawracających lub uporczywych objawach, które mogą mieć podłoże alergiczne. Należą do nich wodnisty katar i kichanie, zatkany nos, świszczący oddech, łzawienie oczu, swędząca lub sucha skóra, pokrzywka i obrzęki. Badanie zleca się także przy podejrzeniu zarażenia pasożytniczego, zwłaszcza gdy liczba eozynofilów we krwi jest zwiększona.

Wskazówki dotyczące pobrania krwi podaje punkt pobrań; przed badaniem poinformuj personel o przyjmowanych lekach.

• IgE sp. F2 – mleko krowie – przykład oznaczenia swoistego,
• IgE sp. EP1 – mieszanka naskórków – przesiew dla alergenów zwierzęcych,
• Eozynofilia bezwzględna – liczba eozynofilów, istotna przy alergii i pasożytach,
• Kał – pasożyty – gdy wysokie IgE wiąże się z podejrzeniem zarażenia.