IgE sp. F9 – ryż

Ryż może uczulać na trzy sposoby. Po spożyciu ugotowanego ryżu objawy obejmują zespół alergii jamy ustnej, obrzęk powiek, języka i warg, wymioty, ból brzucha i biegunkę, a w cięższych przypadkach uogólniony świąd, pokrzywkę, skurcz oskrzeli i anafilaksję. Wdychanie pyłu z surowych ziaren i łusek, a także oparów podczas gotowania na parze, może wywołać alergiczny nieżyt nosa, zapalenie spojówek i astmę. Bezpośredni kontakt skóry z łuskami i pyłem, na przykład przy sortowaniu lub płukaniu ziarna, prowadzi czasem do miejscowego obrzęku, pokrzywki lub zaostrzenia atopowego zapalenia skóry.

Wśród poznanych alergenów molekularnych ryżu ważne jest białko przenoszące lipidy Ory s 14. Jest odporne na wysoką temperaturę i enzymy trawienne, dlatego może wywołać silne reakcje również po zjedzeniu ryżu gotowanego. Odpowiada też za reakcję krzyżową z białkiem LTP kukurydzy. Za objawy oddechowe odpowiadają głównie Ory s 1, podobny do alergenu pyłku życicy (rajgrasu), oraz Ory s 12.

Ryż reaguje krzyżowo z innymi zbożami, takimi jak jęczmień, owies, pszenica, żyto i kukurydza, a także z soją, brzoskwinią i pyłkami traw.

Lekarz bierze pod uwagę to badanie, gdy po posiłkach z ryżem powtarzają się szybko występujące objawy, takie jak świąd w ustach, pokrzywka, obrzęk lub trudności w oddychaniu. Oznaczenie przydaje się również u osób z objawami oddechowymi w pracy z surowym ryżem. Ponieważ alergia na ryż jest rzadka, przed przypisaniem mu reakcji ocenia się inne składniki posiłku.

Wynik podaje się w kU/l, często z przypisaną klasą. Dodatni wynik oznacza uczulenie na składniki ekstraktu ryżu, ale nie przesądza o alergii: zdarza się u osób, które jedzą ryż bez dolegliwości, na przykład z powodu reakcji krzyżowej z pyłkami traw lub innymi zbożami. Ujemny wynik zmniejsza prawdopodobieństwo alergii zależnej od IgE, jednak nie dotyczy reakcji o innym mechanizmie. Gdy wywiad i wyniki się nie zgadzają, alergolog może zaplanować doustną próbę prowokacji w warunkach nadzoru medycznego.

Do oznaczenia IgE sp. F9 pobiera się krew żylną. Zasady dotyczące wizyty omawia punkt pobrań; osoba badana podaje tam listę przyjmowanych leków.

• IgE sp. F8 – kukurydza – zboże z podobnym białkiem LTP,
• IgE sp. F7 – owies – inne zboże reagujące krzyżowo,
• IgE sp. F14 – soja – roślina, z którą ryż może reagować krzyżowo,
• IgE sp. GP1 – mieszanka traw wczesnych – pyłki traw podobne do alergenów ryżu,
• Panel pokarmowy – mąka i mięso (10 alergenów) – kilka alergenów zbożowych w jednym badaniu.