IgE sp. F49 – jabłko

W Europie Środkowej i Północnej alergia na jabłko należy do najczęstszych alergii pokarmowych u dorosłych. W około 90% przypadków przybiera postać zespołu alergii jamy ustnej. Około 70% przypadków alergii na jabłko to tak zwany zespół jabłko–brzoza, w którym pierwotne jest uczulenie na pyłek brzozy.

Za reakcję w zespole jabłko–brzoza odpowiada białko Mal d 1. Samo nie wywołuje uczulenia, ale jest podobne do głównego alergenu brzozy Bet v 1, więc przeciwciała powstałe przeciw pyłkowi reagują również z nim. Mal d 1 jest wrażliwe na temperaturę, dlatego nawet krótkie ogrzanie, na przykład w szarlotce, kompocie czy musie, zmniejsza alergenność owocu. Skórka jabłka uczula silniej niż miąższ.

Objawy po surowym jabłku to najczęściej świąd i mrowienie śluzówki ust, gardła i nosa. Rzadziej dochodzą obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, katar, zapalenie spojówek, astma albo dolegliwości brzuszne. U osób bardzo wrażliwych opisywano reakcję nawet po pocałunku kogoś, kto przed chwilą jadł jabłko.

W krajach południa Europy, gdzie brzoza występuje rzadko, alergia na jabłko częściej przebiega z reakcją ogólnoustrojową. Odpowiada za nią białko Mal d 3 z grupy białek transportujących lipidy (LTP), które jest odporne na ogrzewanie. W Europie Środkowej przeważa łagodniejsza postać związana z brzozą, a uczulenie na Mal d 3 wiąże się z ryzykiem objawów wykraczających poza jamę ustną, także po przetworach. Ekstrakt F49 nie odróżnia uczulenia na Mal d 1 od uczulenia na Mal d 3; to rozróżnienie zapewnia badanie komponentów, o którym decyduje alergolog.

Osoby z zespołem jabłko–brzoza często reagują także na gruszkę, seler, marchew i ziemniaka. Możliwe są również reakcje na inne owoce różowate, na przykład morelę, oraz na rośliny zawierające profiliny i białka LTP.

Nie, wynik F49 sam w sobie nie oznacza konieczności rezygnacji z jabłek. Podaje się go w kU/l z przypisaniem do klasy od 0 do 6 i świadczy on o uczuleniu, a nie o tym, jak silna byłaby reakcja. Sposób postępowania ustala lekarz, biorąc pod uwagę między innymi to, czy objawy pojawiają się tylko po surowym owocu.

Do oznaczenia F49 pobiera się krew żylną, a o przebiegu pobrania informuje punkt pobrań. Przyjmowane leki należy wymienić przed badaniem.

• IgE sp. F94 – gruszka – owoc z tej samej rodziny, z podobnymi reakcjami krzyżowymi,
• Panel pyłki – tymotka łąkowa i brzoza – ocena uczulenia na pyłek brzozy,
• IgE sp. TP9 – mieszanka drzew – przesiew uczulenia na pyłki drzew,
• IgE sp. F31 – marchew – warzywo z zespołu brzoza–pokarmy,
• Panel pokarmowy – owoce (10 alergenów) – kilka owoców w jednym oznaczeniu.