Makroprolaktyna
- Czas oczekiwania na wynik8 ?Czas oczekiwania na wynik zależy od laboratorium.
- Materiał do badaniakrew
Badanie makroprolaktyny to oznaczenie z krwi, które określa, jaka część prolaktyny występuje w postaci makroprolaktyny, czyli kompleksu hormonu z przeciwciałem, który długo krąży we krwi, ale prawie nie działa na tkanki. Oznaczenie makroprolaktyny wykonuje się przy wysokim stężeniu prolaktyny, któremu nie towarzyszą dolegliwości albo są one zaskakująco słabe. Badanie makroprolaktyny uzupełnia oznaczenie prolaktyny i go nie zastępuje.
Makroprolaktyna – więcej informacji
Dlaczego oznacza się makroprolaktynę
Makroprolaktynę oznacza się, ponieważ rutynowy pomiar prolaktyny obejmuje wszystkie jej postacie, łącznie z nieczynną. Wynik prolaktyny może więc być wysoki, mimo że do tkanek dociera niewiele aktywnego hormonu. Bez sprawdzenia makroprolaktyny pacjent czujący się dobrze mógłby przejść niepotrzebne badania przysadki, a nawet leczenie.
Makroprolaktyna jest częstą przyczyną podwyższonej prolaktyny, gdy nie ma innego wyjaśnienia, dlatego lekarz sprawdza ją przed dalszą diagnostyką.
Kiedy lekarz zleca badanie makroprolaktyny
Lekarz zleca badanie makroprolaktyny, gdy wysoki wynik prolaktyny nie zgadza się z obrazem klinicznym. Wskazania to:
- wyraźnie podwyższona prolaktyna bez mlekotoku, zaburzeń cyklu i spadku libido,
- objawy niewspółmierne do stopnia podwyższenia prolaktyny,
- brak efektu standardowego leczenia hiperprolaktynemii,
- planowany rezonans magnetyczny przysadki, przed którym sprawdza się, czy podwyższona prolaktyna nie wynika z obecności makroprolaktyny.
Jak wykonuje się i czyta badanie makroprolaktyny
W badaniu makroprolaktyny oddziela się formy prolaktyny o różnej wielkości i określa, jaka część całej prolaktyny przypada na duże kompleksy. Przewaga tych kompleksów przemawia za makroprolaktynemią – zjawiskiem zwykle niegroźnym, które zazwyczaj nie wymaga leczenia. Jeśli duże formy nie przeważają, podwyższona prolaktyna jest prawdopodobnie aktywna biologicznie i lekarz szuka jej przyczyny, m.in. wśród leków, chorób tarczycy i zmian w przysadce.
Sposób podania wyniku zależy od pracowni, dlatego ważny jest komentarz na sprawozdaniu. Wynik interpretuje lekarz, który zna przebieg choroby.
Czego badanie makroprolaktyny nie zastępuje
Badanie makroprolaktyny nie zastępuje oznaczenia prolaktyny ani diagnostyki przysadki. Nie jest też badaniem pierwszego wyboru przy zaburzeniach cyklu miesiączkowego. Makroprolaktynemia może, choć rzadko, współistnieć z chorobą przysadki, dlatego całość ocenia lekarz.
Jak przygotować się do badania makroprolaktyny
Zasady pobrania są takie jak przy prolaktynie: krew oddaje się rano, między 7.00 a 10.00, najlepiej jak najwcześniej. Przy kolejnych oznaczeniach zachowuje się stałą porę pobrania. Krwi nie pobiera się po wysiłku fizycznym, na przykład po biegu, ponieważ wysiłek i stres mogą podnosić prolaktynę. Przy pobraniu należy poinformować o przyjmowanych lekach.
Polecane badania
- Prolaktyna – jest badaniem podstawowym, od którego zaczyna się diagnostyka,
- TSH – pozwala ocenić czynność tarczycy; jej niedoczynność może podnosić prolaktynę,
- FSH i LH – pozwalają ocenić czynność osi przysadka–gonady,
- Estradiol – oznacza się go u kobiet z zaburzeniami cyklu.