P/c. p. komórkom okładzinowym żołądka (APCA) met. IIF
- Czas oczekiwania na wynik21 ?Czas oczekiwania na wynik zależy od laboratorium.
- Materiał do badaniakrew
Badanie APCA (przeciwciała przeciw komórkom okładzinowym żołądka) mierzy te przeciwciała w surowicy metodą immunofluorescencji pośredniej. Komórki okładzinowe wydzielają kwas solny oraz czynnik wewnętrzny Castle’a, bez którego jelito nie przyswaja witaminy B12. Dodatnie APCA wskazują na autoimmunologiczny proces toczący się w żołądku, który może z czasem prowadzić do zaniku śluzówki.
P/c. p. komórkom okładzinowym żołądka (APCA) met. IIF – więcej informacji
Przeciwciała APCA a witamina B12
Gdy układ odpornościowy uszkadza komórki okładzinowe, żołądek wytwarza mniej kwasu i mniej czynnika wewnętrznego. Jelito przyswaja wtedy mniej witaminy B12, a utrzymujący się przez lata brak tej witaminy grozi niedokrwistością Addisona-Biermera, czyli złośliwej, o megaloblastycznym charakterze. Przeciwciała APCA stwierdza się u większości chorych z tą postacią niedokrwistości, co przemawia za jej tłem autoimmunologicznym. Wraz z nimi często występują przeciwciała przeciw czynnikowi wewnętrznemu.
Miano przeciwciał bywa związane ze stopniem zaniku błony śluzowej, a w zaawansowanym zaniku może się zmniejszać. W pełni rozwiniętej chorobie zanik obejmuje głównie trzon i dno żołądka, z oszczędzeniem części odźwiernikowej, a stężenie gastryny we krwi rośnie.
Kiedy lekarz zleca badanie
- obniżone stężenie witaminy B12, gdy nie wiadomo dlaczego,
- niedokrwistość z dużymi krwinkami, osłabienie, drętwienia i mrowienia,
- podejrzenie lub rozpoznanie przewlekłego zaniku błony śluzowej żołądka,
- choroby autoimmunologiczne z grupy ryzyka, takie jak choroba Addisona, bielactwo czy zapalenie tarczycy.
Ograniczenia badania APCA
APCA nie są przeciwciałami ściśle swoistymi. Dodatni odczyt pojawia się też przy chorobie Hashimoto czy cukrzycy typu 1, a ponadto występuje u części starszych osób bez objawów choroby. Samo dodatnie APCA nie stanowi rozpoznania choroby żołądka ani niedokrwistości. Z drugiej strony wynik ujemny nie wyklucza w pełni autoimmunologicznego podłoża, w takiej sytuacji pomocne jest oznaczenie przeciwciał przeciw czynnikowi wewnętrznemu.
Zanikowe zapalenie żołądka wiąże się z wyższym ryzykiem części nowotworów żołądka, ale sam wynik APCA tego ryzyka nie określa. O potrzebie gastroskopii decyduje lekarz.
Jak czytać wynik
Wynik zestawia się z morfologią, stężeniem witaminy B12, ewentualnie kwasem metylomalonowym przy niejednoznacznych wartościach B12 oraz z gastryną. Ma znaczenie, czy występują objawy, jak długo trwają i czy w rodzinie są choroby autoimmunologiczne. Interpretuje to lekarz.
Przygotowanie
Badanie wymaga pobrania krwi żylnej. Szczegóły podaje punkt pobrań, a przed badaniem poinformuj personel o przyjmowanych lekach.
Polecane badania
- Witamina B12 – ocena samego niedoboru,
- Przeciwciała przeciw czynnikowi wewnętrznemu i APCA – zestaw z przeciwciałami bardziej swoistymi,
- Kwas metylomalonowy (MMA) – wskaźnik czynnościowego niedoboru B12,
- Gastryna – wzrasta, gdy kwasu w żołądku ubywa,
- Morfologia krwi – cechy niedokrwistości.