Test obciążenia glukozą (75g, 3 pkt: 0, 1, 2h)

Seria trzech oznaczeń odzwierciedla, jak sprawnie organizm obniża glikemię po dużej dawce glukozy. Pierwsze pobranie określa glikemię na czczo, czyli wartość wyjściową. Po wypiciu roztworu stężenie glukozy we krwi rośnie, a trzustka wydziela insulinę, która umożliwia komórkom pobranie glukozy. Dwa późniejsze pomiary pokazują, jak szybko i skutecznie działa ten mechanizm. Jeśli po dwóch godzinach glikemia pozostaje wysoka, może to świadczyć o upośledzonej tolerancji glukozy, jednym ze stanów przedcukrzycowych, albo o cukrzycy.

Poza ciążą w ocenie wyniku zwykle bierze się pod uwagę wartość na czczo i po dwóch godzinach. Pomiar po 60 minutach jest jednym z trzech punktów branych pod uwagę w rozpoznawaniu cukrzycy ciążowej, dlatego wersję z trzema pobraniami stosuje się przede wszystkim u ciężarnych.

• podwyższony lub graniczny poziom glukozy na czczo,
• podejrzenie upośledzonej tolerancji glukozy u osoby z nadwagą, nadciśnieniem lub cukrzycą w rodzinie,
• ciąża, zwykle między 24. a 28. tygodniem, a przy czynnikach ryzyka wcześniej,
• zespół policystycznych jajników i inne stany związane z opornością na insulinę.

Na wynik testu wpływa sposób odżywiania w dniach poprzedzających badanie, długość nocnej przerwy w jedzeniu oraz niektóre leki, na przykład glikokortykosteroidy. Ciężka choroba, infekcja i silny stres również podnoszą glikemię; o terminie badania w takiej sytuacji decyduje lekarz.

Wysiłek fizyczny między pobraniami może obniżyć wynik, ponieważ pracujące mięśnie zużywają glukozę.

Pierwszą próbkę krwi pobiera się w godzinach porannych (7.00–10.00) po 13–14 godzinach bez jedzenia, czyli ostatni posiłek przypada poprzedniego wieczoru, około 18.00. Między pobraniami należy unikać wysiłku.

Wynik każdego z trzech pomiarów porównuje się z wartościami diagnostycznymi podanymi na wydruku. Przekroczenie progu w jednym punkcie ma inne znaczenie niż w innym, dlatego ocena wymaga odniesienia do kryteriów stosowanych w cukrzycy ciążowej lub poza ciążą. Rozpoznanie stawia lekarz, zwykle po uwzględnieniu innych badań, a czasem po powtórzeniu testu.

• Glukoza – pomiar glukozy na czczo,
• Insulina – stężenie insuliny na czczo,
• HbA1c – odzwierciedla przeciętną glikemię z około trzech miesięcy,
• Insulina po obciążeniu glukozą – insulina oznaczana równolegle z glukozą po wypiciu roztworu,
• Wskaźnik HOMA-IR – iloraz obliczany na podstawie porannej glikemii i insulinemii.