UIBC
- Czas oczekiwania na wynik1 ?Czas oczekiwania na wynik zależy od laboratorium.
- Materiał do badaniakrew
UIBC (utajona, czyli niewysycona zdolność wiązania żelaza) to parametr oznaczany w surowicy krwi, który określa, ile jonów żelaza transferyna może jeszcze przyłączyć. Badanie UIBC wykonuje się w diagnostyce niedoboru i nadmiaru żelaza oraz przy niedokrwistości, zwykle razem z oznaczeniem żelaza. Sam wynik UIBC nie wystarcza do oceny zapasów żelaza w organizmie.
Badanie UIBC – więcej informacji
Jak UIBC wiąże się z transferyną i TIBC
Transferyna to białko osocza, które przenosi żelazo do szpiku, wątroby i innych tkanek. W danej chwili tylko część jej miejsc wiążących jest zajęta, a UIBC odpowiada pozostałej, wolnej części. Po dodaniu UIBC do stężenia żelaza otrzymuje się całkowitą zdolność wiązania żelaza, czyli TIBC, a z tych wartości oblicza się wysycenie transferyny.
Kiedy UIBC rośnie
Wyższe UIBC oznacza, że transferyna ma dużo wolnych miejsc. Najczęściej dzieje się tak przy niedoborze żelaza, ponieważ organizm wytwarza wtedy więcej transferyny, a jednocześnie mniej jej cząsteczek jest obsadzonych żelazem. Taki obraz towarzyszy niedokrwistości mikrocytarnej z niedoboru żelaza. Wyższe UIBC bywa też skutkiem ciąży oraz leczenia estrogenami, bo oba te stany podnoszą ilość transferyny niezależnie od zasobów żelaza.
Kiedy UIBC się obniża
Niskie UIBC występuje, gdy transferyna jest silnie wysycona albo gdy jest jej mało. Pierwsza sytuacja dotyczy przeładowania żelazem, na przykład w hemochromatozie lub po zatruciu preparatami żelaza. Druga zdarza się w stanach zapalnych, chorobach nowotworowych, przewlekłych chorobach wątroby, niedożywieniu, zespole nerczycowym oraz w enteropatiach z utratą białka. Z tego powodu niskie UIBC nie musi oznaczać nadmiaru żelaza.
Z czym zestawia się wynik UIBC
Do oceny UIBC lekarz potrzebuje zwykle wyniku żelaza, ferrytyny i morfologii krwi. Ilość zmagazynowanego żelaza najlepiej oddaje ferrytyna, jednak jej stężenie podnosi się przy zapaleniu, stąd przy infekcji przydaje się jednoczesny pomiar CRP. Przedział odniesienia podany na wyniku zależy od użytej metody, więc rezultaty z różnych laboratoriów trudno zestawiać ze sobą.
Jak przygotować się do badania UIBC
Krew do oznaczenia UIBC pobiera się na czczo, między 7 a 10 rano, a kolację poprzedniego dnia należy zjeść najpóźniej o 18. Przerwa w jedzeniu wynosi więc około 13–14 godzin. Wartość UIBC waha się w rytmie dobowym, stąd przy powtórnym badaniu dobrze jest zachować podobną porę pobrania.
Polecane badania
- TIBC, żelazo, UIBC i wysycenie transferyny – pełny zestaw parametrów transportu żelaza,
- Żelazo – stężenie żelaza w surowicy,
- Ferrytyna – wskaźnik zapasów żelaza,
- Transferyna – stężenie białka przenoszącego żelazo,
- Morfologia krwi – ocena cech niedokrwistości.